Roboty przemysłowe – jakie rodzaje rozróżniamy?

 

Roboty przemysłowe – jakie rodzaje rozróżniamy?

Roboty przemysłowe są dziś jednym z kluczowych elementów nowoczesnej produkcji. Wykorzystywane są w obróbce metalu, spawaniu, montażu, paletyzacji, obsłudze maszyn CNC, a także w przemyśle hutniczym i odlewniczym. Różnorodność dostępnych konstrukcji sprawia, że wybór odpowiedniego robota powinien być poprzedzony zrozumieniem, jakie rodzaje robotów przemysłowych wyróżniamy i do jakich zastosowań są przeznaczone.

Poniżej przedstawiamy najważniejsze typy robotów spotykanych w przemyśle.

Roboty kartezjańskie / gantry (portalowe)

Roboty kartezjańskie poruszają się wzdłuż osi liniowych X, Y i Z. Najczęściej mają formę suwnic lub bram portalowych montowanych nad stanowiskiem roboczym.

Stosowane są głównie w:

• obsłudze obrabiarek CNC,
• paletyzacji i depaletyzacji,
• przenoszeniu ciężkich detali,
• aplikacjach wymagających dużej precyzji liniowej.

Ich zaletą jest prosta konstrukcja, wysoka sztywność i możliwość pracy z dużymi obciążeniami.

Roboty SCARA

Roboty SCARA charakteryzują się szybkim ruchem w płaszczyźnie poziomej oraz dużą powtarzalnością. Zwykle mają cztery osie i kompaktową budowę.

Najczęściej wykorzystywane są w:

• montażu precyzyjnym,
• sortowaniu i pick&place,
• obsłudze lekkich procesów technologicznych.

SCARA sprawdzają się tam, gdzie liczy się szybkość i wysoka dynamika ruchu.

Roboty przegubowe / ramieniowe (antropomorficzne)

To najpopularniejszy typ robota przemysłowego, posiadający od 4 do 7 osi obrotowych. Konstrukcja ramienia przypomina ludzką rękę, co zapewnia dużą elastyczność ruchu.

Roboty przegubowe są wykorzystywane m.in. do:

• spawania (MIG/MAG, TIG, zgrzewanie),
• obsługi maszyn CNC,
• paletyzacji,
• szlifowania i polerowania,
• aplikacji w hutnictwie i odlewniach.

Ich uniwersalność sprawia, że dominują w większości zakładów produkcyjnych.

Roboty współpracujące (coboty)

Coboty czyli roboty współpracujące, to szczególny rodzaj robotów przegubowych zaprojektowanych do bezpiecznej pracy w bezpośrednim sąsiedztwie człowieka. Wyposażone są w czujniki siły, momentu oraz funkcje ograniczenia prędkości i energii.

Znajdują zastosowanie w:

• lekkiej obsłudze CNC,
• montażu manualno-automatycznym,
• pakowaniu i testach jakości,
• małoseryjnej produkcji.

Coboty wyróżniają się łatwością programowania i szybkim wdrożeniem.

Roboty delta

Roboty delta posiadają równoległą kinematykę i bardzo lekką konstrukcję ramion. Zaprojektowane są z myślą o ekstremalnie szybkich ruchach.

Najczęściej spotykane są w:

• sortowaniu,
• pakowaniu,
• aplikacjach pick&place o bardzo dużej wydajności.

Sprawdzają się przy niewielkich detalach i krótkich cyklach produkcyjnych.

Roboty cylindryczne i sferyczne

Choć obecnie rzadziej stosowane, roboty cylindryczne i sferyczne nadal znajdują zastosowanie w specyficznych aplikacjach.

Wykorzystywane są m.in. w:

• prostych procesach manipulacyjnych,

• załadunku i rozładunku maszyn,

• aplikacjach wymagających pracy w ograniczonej przestrzeni.

Ich konstrukcja jest prostsza niż robotów przegubowych, ale oferuje mniejszą elastyczność.

Roboty mobilne i autonomiczne

Coraz większą rolę w zakładach produkcyjnych odgrywają roboty mobilne, takie jak AGV i AMR, które odpowiadają za transport materiałów i półproduktów.

Stosowane są w:

• logistyce wewnętrznej,
• zasilaniu linii produkcyjnych,
• współpracy z robotami stacjonarnymi i CNC.

Nie zastępują klasycznych robotów technologicznych, ale znacząco wspierają automatyzację procesów.

Podsumowanie

Roboty przemysłowe występują w wielu odmianach, a każdy typ odpowiada na inne potrzeby produkcyjne. Od prostych robotów kartezjańskich, przez uniwersalne roboty przegubowe, aż po coboty i roboty mobilne — dobór odpowiedniej konstrukcji ma kluczowe znaczenie dla efektywności i opłacalności automatyzacji.

Zrozumienie różnic między poszczególnymi rodzajami robotów to pierwszy krok do świadomego wdrożenia automatyzacji w nowoczesnym zakładzie produkcyjnym.