Rynek pracy w Polsce najlepszy w UE

Zasoby pracowników w Polsce niemal wyczerpane.

Polska pozostaje liderem Unii Europejskiej pod względem wykorzystania potencjału zatrudnienia. Najnowsze dane Eurostatu pokazują, że niewykorzystane zasoby pracy (tzw. labour market slack) wynoszą w naszym kraju zaledwie 5 proc. – najmniej spośród wszystkich państw Wspólnoty.

Dla porównania, średni poziom luzu w UE sięga 11,7 proc., co oznacza, że w całej Unii około 26,7 mln osób w wieku 15–74 lata mogłoby pracować więcej lub w ogóle podjąć zatrudnienie.

Rynek pracy bez bufora bezpieczeństwa

„Luz” na rynku pracy odzwierciedla niewykorzystany potencjał zatrudnienia – obejmuje osoby bezrobotne, niepełnozatrudnione chcące pracować więcej, a także tych, którzy są dostępni do pracy, ale jej aktualnie nie poszukują.

W Polsce margines ten jest rekordowo niski. Od 2015 roku wskaźnik spadł z 13,1 do 5,0 proc., co potwierdza, że rynek pracy działa niemal na pełnych obrotach.

Polska na czele, południe i północ Europy w tyle

Najniższe wartości luzu odnotowano w Polsce (5,0 proc.), na Malcie (5,1 proc.) oraz w Słowenii i na Węgrzech (po 6,3 proc.).
Po przeciwnej stronie skali znalazły się Hiszpania (19,3 proc.), Finlandia (17,9 proc.) i Szwecja (17,8 proc.) – kraje z największym niewykorzystanym potencjałem pracy.

W całej Unii Europejskiej widać postęp – od 2015 roku luz spadł z 18,6 do 11,7 proc. – jednak różnice między krajami pozostają znaczące.

Młodzi Polacy wciąż z większym zapasem

W grupie wiekowej 15–24 lata luz na rynku pracy jest wyraźnie wyższy, co jest naturalne w tej kategorii. W Polsce wynosi 16,6 proc., wobec 28 proc. średnio w UE.
To jednak wciąż znaczna poprawa względem 2021 roku, gdy wskaźnik ten sięgał 17,5 proc.

Dla porównania – najniższy poziom luzu wśród młodych mają Czechy (14,1 proc.) i Niemcy (14,2 proc.), a najwyższy Szwecja – aż 50,1 proc.

Minimalne rezerwy, maksymalne wykorzystanie

Z danych wynika, że w Polsce tylko 0,2 proc. rozszerzonej siły roboczej stanowią osoby poszukujące pracy, ale chwilowo niedostępne, a 1,1 proc. to osoby gotowe do zatrudnienia, lecz jej nieposzukujące.
Dla porównania, w całej Unii ten drugi wskaźnik jest ponad dwukrotnie wyższy – 2,7 proc.

Tak niski poziom niewykorzystanych zasobów wskazuje, że rynek pracy w Polsce funkcjonuje w warunkach ograniczonej podaży pracowników.

Perspektywa dla gospodarki

W momencie, gdy gospodarka stopniowo wychodzi z okresu spowolnienia, niewielki „luz” na rynku pracy nie stanowi zagrożenia. Jednak w kolejnych kwartałach, przy rosnącym popycie na pracowników, niedobory kadrowe mogą ponownie stać się realnym problemem dla przedsiębiorstw.

Firmy już teraz coraz częściej szukają rozwiązań kompensujących braki kadrowe – od automatyzacji procesów, przez rekrutacje zagraniczne, po podnoszenie wynagrodzeń.

Najważniejsze liczby:

• 5,0 proc. – luz na rynku pracy w Polsce (najniższy w UE)

• 11,7 proc. – średni poziom luzu w UE

• 16,6 proc. – luz wśród młodych Polaków (15–24 lata)

• 19,3 proc. – najwyższy wskaźnik w UE (Hiszpania)

Polska, po latach dynamicznego spadku bezrobocia, doszła do momentu, w którym praktycznie cała dostępna siła robocza jest już zagospodarowana. W dłuższej perspektywie może to oznaczać, że kluczowym wyzwaniem nie będzie już tworzenie miejsc pracy – ale znalezienie ludzi, którzy mogą i chcą je obsadzić.